Teleskop VISTA ukazuje nowe barwy mgławicy Ślimak

Teleskop VISTA ukazuje nowe barwy mgławicy ŚlimakOriginal Press Release
Teleskop VISTA Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO) Paranal w Chile wykonał nowe, efektowne zdjęcie mgławicy Ślimak (NGC 7293, Helix Nebula).

Mgławica Ślimak jest jedną z najbliższych i najciekawszych przykładów mgławic planetarnych. Leży w obrębie konstelacji Wodnika i jest oddalona od Ziemi o około 700 lat świetlnych. Ten dziwny obiekt powstał w ostatnich stadiach życia gwiazdy podobnej do Słońca. Na tym etapie gwiazda nie potrafi utrzymać swych zewnętrznych warstw, powoli odrzucając gazowe powłoki, która stają się mgławicą planetarną, świecącą pod wpływem intensywnego promieniowania ultrafioletowego białego karła – gorącej pozostałości gwiazdy, widocznej jako malutki niebieski punkt w środku mgławicy.

Sama mgławica jest skomplikowanym obiektem, na który składają się pył, zjonizowana materia oraz gazu cząsteczkowy, ułożonych w piękny i intrygujący wzór podobny do kwiatu, świecących pod wpływem intensywnego promieniowania ultrafioletowego centralnego białego karła.

Główny pierścień mgławicy ma około dwa lata świetlne średnicy, blisko połowę odległości dzielącej Słońce do najbliższej gwiazdy. Jednak materia mgławicy sięga na odległość przekraczającą cztery lata świetlne od gwiazdy. Szczególnie wyraźnie widać to na zdjęciu wykonanym w podczerwieni, na którym czerwony gaz cząsteczkowy można dostrzec na większości zdjęcia.

Podczas gdy trudno dostrzec ją w paśmie optycznym, poświatę rozproszonego gazu z łatwością mogą zarejestrować specjalne, czułe na światło podczerwone, detektory teleskopu VISTA. Mający 4,1 metra średnicy teleskop jest także w stanie zarejestrować niezwykły obraz gwiazd i galaktyk poza mgławicą.

Teleskop VISTA ukazuje również delikatną strukturę w pierścieniach mgławicy. Światło podczerwone pozwala dojrzeć organizację chłodnego gazu cząsteczkowego. Materia zbija się to w promieniście ułożone włókna, przez co mgławica zaczyna przypominać pokaz ogni sztucznych.

Choć zdają się niewielkie, te włókna cząsteczkowego wodoru – zwane węzłami kometarnymi – mają rozmiary zbliżone do Układu Słonecznego. Cząsteczki są w stanie przetrwać w nich wysokoenergetyczne promieniowanie, emitowane przez umierającą gwiazdę, tylko dlatego, że skupiają się w owe węzły, które z kolei są osłaniane przez pył i zjonizowany gaz widoczny na zdjęciach wykonanych w paśmie optycznymi. Jednak mechanizm ich powstania póki co pozostaje zagadką.

Źródła:

The Helix in New Colours

ESO’s VISTA telescope, at the Paranal Observatory in Chile, has captured a striking new image of the Helix Nebula. This picture, taken in infrared light, reveals strands of cold nebular gas that are invisible in images taken in visible light, as well as bringing to light a rich background of stars and galaxies.

The Helix Nebula is one of the closest and most remarkable examples of a planetary nebula [1]. It lies in the constellation of Aquarius (The Water Bearer), about 700 light-years away from Earth. This strange object formed when a star like the Sun was in the final stages of its life. Unable to hold onto its outer layers, the star slowly shed shells of gas that became the nebula. It is evolving to become a white dwarf star and appears as the tiny blue dot seen at the centre of the image.

The nebula itself is a complex object composed of dust, ionised material as well as molecular gas, arrayed in a beautiful and intricate flower-like pattern and glowing in the fierce glare of ultraviolet light from the central hot star.

The main ring of the Helix is about two light-years across, roughly half the distance between the Sun and the nearest star. However, material from the nebula spreads out from the star to at least four light-years. This is particularly clear in this infrared view since red molecular gas can be seen across much of the image.

While hard to see visually, the glow from the thinly spread gas is easily captured by VISTA’s special detectors, which are very sensitive to infrared light. The 4.1-metre telescope is also able to detect an impressive array of background stars and galaxies.

The powerful vision of ESO’s VISTA telescope also reveals fine structure in the nebula’s rings. The infrared light picks out how the cooler, molecular gas is organised. The material clumps into filaments that radiate out from the centre and the whole view resembles a celestial firework display.

Even though they look tiny, these strands of molecular hydrogen, known as cometary knots, are about the size of our Solar System. The molecules in them are able to survive the high-energy radiation that emanates from the dying star precisely because they clump into these knots, which in turn are shielded by dust and molecular gas. It is currently unclear how the cometary knots may have originated.

Written by admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *