Gigantyczna gwiazda jak sadzone jajko

Gigantyczna gwiazda jak sadzone jajkoOriginal Press Release
Astronomowie wykorzystali należący do ESO olbrzymi teleskop VLT, aby wykonać zdjęcie gigantycznej gwiazdy należącej do jednego z najrzadszych typów gwiazd we Wszechświecie – żółtych nadolbrzymów.

Wiedziano, że obiekt ten jasno świeci w podczerwieni, jednak – co zaskakuje – nikt dotąd nie zidentyfikował go jako żółtego nadolbrzyma

Eric Lagadec, ESO

Obserwacje gwiazdy zostały wykonane za pomocą podczerwonej kamery VISIR zainstalowanej na teleskopie VLT i to one doprowadziły także do odkrycia otaczających ją powłok. Gdyby gwiazdę z otaczającymi ją powłokami umieścić w środku Układu Słonecznego, Ziemia znalazłaby się głęboko we wnętrzu nadolbrzyma, Jowisz zaś krążyłby tuż nad jej powierzchnią. We wnętrzu dużo większej mgławicy znalazłyby się wszystkie planety, w tym planety karłowe, jak również spora część komet, których orbity znajdują się daleko poza orbitą Neptuna. Zewnętrzna otoczka ma promień 10 000 razy większy niż odległość Ziemi od Słońca.

Żółte nadolbrzymy znajdują się w ekstremalnie aktywnej fazie swojej życia, przechodząc serię wybuchowych epizodów. Gwiazda wyrzuciła masę czterokrotnie większą od masy Słońca w ciągu zaledwie kilkuset lat. Materia wyrzucona podczas tych wybuchów uformowała podwójną otoczkę mgławicy, złożoną z pyłu bogatego w krzemiany, zmieszanego z gazem. Jej aktywność wskazuje, że niedługo zakończy swój żywot w eksplozji – stając się kolejną supernową w naszej Galaktyce. Supernowe dostarczają bardzo potrzebnych i rzadkich, ciężkich pierwiastków do ośrodka międzygwiazdowego oraz tworzą fale uderzeniowe, które inicjują formowanie się nowych pokoleń gwiazd.

Zainstalowany na teleskopie ESO VLT instrument VISIR uzyskał tę smakowitą fotografię mgławicy Jajko Sadzone wykonując zdjęcia przez trzy filtry w zakresie średnich fal podczerwonych (8590 nm – któremu przypisano barwę niebieską, 11 850 nm – zieloną i 12 810 nm – czerwoną).

Źródła:

Feast your Eyes on the Fried Egg Nebula

Astronomers have used ESO’s Very Large Telescope to image a colossal star that belongs to one of the rarest classes of stars in the Universe, the yellow hypergiants. The new picture is the best ever taken of a star in this class and shows for the first time a huge dusty double shell surrounding the central hypergiant. The star and its shells resemble an egg white around a yolky centre, leading the astronomers to nickname the object the Fried Egg Nebula.

The monster star, known to astronomers as IRAS 17163-3907, has a diameter about a thousand times bigger than our Sun. At a distance of about 13 000 light-years from Earth, it is the closest yellow hypergiant found to date and new observations show it shines some 500 000 times more brightly than the Sun.

“This object was known to glow brightly in the infrared but, surprisingly, nobody had identified it as a yellow hypergiant before,” said Eric Lagadec (European Southern Observatory), who led the team that produced the new images.

The observations of the star and the discovery of its surrounding shells were made using the VISIR infrared camera on the VLT. The pictures are the first of this object to clearly show the material around it and reveal two almost perfectly spherical shells.

If the Fried Egg Nebula were placed in the centre of the Solar System the Earth would lie deep within the star itself and the planet Jupiter would be orbiting just above its surface. The much larger surrounding nebula would engulf all the planets and dwarf planets and even some of the comets that orbit far beyond the orbit of Neptune. The outer shell has a radius of 10 000 times the distance from the Earth to the Sun.

Yellow hypergiants are in an extremely active phase of their evolution, undergoing a series of explosive events — this star has ejected four times the mass of the Sun in just a few hundred years. The material flung out during these bursts has formed the extensive double shell of the nebula, which is made of dust rich in silicates and mixed with gas.

This activity also shows that the star is likely to soon die an explosive death — it will be one of the next supernova explosions in our galaxy. Supernovae provide much-needed chemicals to the surrounding interstellar environment and the resulting shock waves can kick start the formation of new stars.

The Very Large Telescope mid-IR instrument, VISIR, captured this delicious image of the Fried Egg Nebula through three mid-infrared filters that are here coloured blue, green and red.

Written by admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *