Planck ukazuje złożoność procesów w jakich powstają gwiazdy

Planck ukazuje złożoność procesów w jakich powstają gwiazdyOriginal Press Release
Nowe zdjęcia wykonane przez obserwatorium Planck Europejskiej Agencji Kosmicznej ukazują siły, jakie napędzają powstawanie gwiazd.

Gwiazdy powstają w miejscach ukrytych za zasłoną pyłu co jednak nie oznacza, że nie możemy zajrzeć za tę zasłonę. Tam gdzie teleskopy optyczne widzą jedynie czarne pasma pyłu mikrofalowe oczy teleskopu Planck odsłaniają tysiące świecących struktur pyłu i gazu. Teraz Planck wykorzystał te zdolności do zbadania dwóch stosunkowo blisko położonych regionów powstawania gwiazd.

Region w konstelacji Oriona leży w odległości około 1500 lat świetlnych. Jego znaną częścią jest słynna Wielka Mgławica Oriona, dostrzegalna nieuzbrojonym okiem pod dobrym niebem. Pierwsze z prezentowanych zdjęć

Pierwsze z zaprezentowanych zdjęć (po prawej) obejmuje znaczną część konstelacji Orion – Wielka Mgławica to jasny obszar poniżej środka zdjęcia. Z kolei jasny obszar na prawo od środka zdjęcia odpowiada Mgławicy Koński Łeb.  Ogromny czerwony łuk Pętli Bernarda to zapewne ślad fali uderzeniowej wywołanej przez eksplozję gwiazdy około 2 milionów lat temu. Bąbel, który w ten sposób powstał ma obecnie około 300 lat świetlnych średnicy.

Region Perseusza (główne zdjęcie ilustrujące artykuł) znacznie różni się od Oriona – procesy produkcji gwiazd są tu znacznie spokojniejsze, jednak jak pokazuje Planck, również tutaj sporo się dzieje.

Oba zdjęcia ukazują, że w pyle i gazie medium międzygwiezdnego zachodzą trzy fizyczne procesy. Planck pozwala wskazać każdy z nich z osobna. Na najniższych częstotliwościach Planck rejestruje promieniowanie generowanie przez elektrony o dużych energiach oddziałujące z polem magentycznym Galaktyki. Dodatkowa, rozmyta składowa w tym paśmie pochodzi od wirujących cząstek pyłu.

W pośrednim zakresie pasma obserwowanego przez teleskop Planck – czyli w falach długości kilku milimetrów – świeci gaz ogrzany przez nowo powstałe, gorące gwiazdy. W jeszcze wyższych częstotliwościach Planck rejestruje delikatną poświatę cieplną niezwykle zimnego pyłu. To pozwala odkrywać najzimniejsze jądra gazu w obłokach molekularnych, znajdujących się na końcowym etapie zapadania się, przed tym, jak urodzą się ponownie jako pełnoprawne gwiazdy. Później gwiazdy te rozproszą otaczający je obłok.

Delikatny balans między zapadaniem się obłoku a erozją obłoku reguluje liczbę gwiazd, jaka powstaje w Galaktyce. Planck pozwala lepie zrozumieć te oddziaływania ponieważ po raz pierwszy dostarcza jednocześnie danych na temat wielu istotnych mechanizmów jednocześnie.

Podstawową misją teleskopu Planck jest obserwacja reliktowego promieniowania tła – pozostałości po Wielkim Wybuchu.

Źródła:

Planck highlights the complexity of star formation

New images from ESA’s Planck space observatory reveal the forces driving star formation and give astronomers a way to understand the complex physics that shape the dust and gas in our Galaxy.

Star formation takes place hidden behind veils of dust but that doesn’t mean we can’t see through them. Where optical telescopes see only black space, Planck’s microwave eyes reveal myriad glowing structures of dust and gas. Now, Planck has used this ability to probe two relatively nearby star-forming regions in our Galaxy.

The Orion region is a cradle of star formation, some 1500 light-years away. It is famous for the Orion Nebula, which can be seen by the naked eye as a faint smudge of pink. 

The first image covers much of the constellation of Orion. The nebula is the bright spot to the lower centre. The bright spot to the right of centre is around the Horsehead Nebula, so called because at high magnifications a pillar of dust resembles a horse’s head.

The giant red arc of Barnard’s Loop is thought to be the blast wave from a star that blew up inside the region about two million years ago. The bubble it created is now about 300 light-years across.

In contrast to Orion, the Perseus region is a less vigorous star-forming area but, as Planck shows in the other image, there is still plenty going on.

The images both show three physical processes taking place in the dust and gas of the interstellar medium. Planck can show us each process separately. At the lowest frequencies, Planck maps emission caused by high-speed electrons interacting with the Galaxy’s magnetic fields. An additional diffuse component comes from spinning dust particles emitting at these frequencies.

At intermediate wavelengths of a few millimetres, the emission is from gas heated by newly formed hot stars.

At still higher frequencies, Planck maps the meagre heat given out by extremely cold dust. This can reveal the coldest cores in the clouds, which are approaching the final stages of collapse, before they are reborn as fully-fledged stars. The stars then disperse the surrounding clouds.

The delicate balance between cloud collapse and dispersion regulates the number of stars that the Galaxy makes. Planck will advance our understanding of this interplay hugely, because, for the first time, it provides data on several major emission mechanisms in one go.

Planck’s primary mission is to observe the entire sky at microwave wavelengths in order to map the variations in the ancient radiation given out by the Big Bang. Thus, it cannot help but observe the Milky Way as it rotates and sweeps its electronic detectors across the night sky.

Written by admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *