Niegrzeczny duet galaktyk

Niegrzeczny duet galaktykOriginal Press Release
Para galaktyk uchwycona przez kamerę Wide Field Imager (WFI) zainstalowaną na 2,2 metrowym teleskopie MPG/ESO w obserwatorium La Silla w Chile, wykazuje niezwykłe cechy dowodzące, że każda z nich leży wystarczająco blisko towarzyszki, by odczuwać jego grawitacyjne oddziaływanie.

Grupa galaktyk, leżąca w odległości około 70 milionów lat świetlnych w gwiazdozbiorze Sekstansu, została po raz pierwszy dostrzeżona przez angielskiego astronoma Williama Herschela w 1783 roku. Obecnie szacuje się, że galaktyki dzieli dystans odpowiadający mniej więcej promieniowi Drogi Mlecznej – około 50 000 lat świetlnych. Bliska odległość powoduje, że wzajemne oddziaływania grawitacyjne zaczynają zmieniać wewnętrzną strukturę galaktyk.

Galaktyki spiralne, takie jak NGC 3169 i NGC 3166, posiadają zazwyczaj regularne, uporządkowane spiralne ramiona gwiazd i pyłu wirujące wokół świecącego jądra. Bliskie spotkania z innymi masywnymi obiektami mogą zburzyć tę klasyczną konfigurację, zapowiadając przyszłe zlanie się galaktyk w jeden, większy obiekt. Póki co  oddziaływania pomiędzy galaktykami na zdjęciu, to zaledwie przedsmak przyszłych wydarzeń. Ramiona NGC 3169 jasno świecące dzięki dużym, młodym niebieskim gwiazdom, zostały rozwinięte, a duże ilości świetlistego gazu zostało wyciągnięte z dysku. W NGC 3166 pasma pyłu zwykle obrysowujące spiralne ramiona również zostały zaburzone. Jednak w odróżnieniu od swojej bardziej niebieskiej sąsiadki, NGC 3166 nie tworzy wielu nowych gwiazd.

NGC 3169 nosi znak szczególny. Słaba żółta plamka prześwitująca przez zasłonę pyłu, na lewo od centrum galaktyki, jest pozostałością po supernowej SN 2003cg zaobserwowanej w 2003 roku. Była to supernowa typu Ia, powstająca gdy eksploduje biały karłem podkradający materię z sąsiadującej z nim gwiazdy.

Pokazane zdjęcie dynamicznej pary galaktyk bazuje na danych wybranych przez Igora Czekalina w ramach konkursu ESO’s Hidden Treasures 2010. Czekalin wygrał główną nagrodę, a prezentowane zdjęcie zdobyło drugie miejsce wśród stu konkursowych zgłoszeń.

Źródła:

A Disturbed Galactic Duo

The galaxies in this cosmic pairing, captured by the Wide Field Imager on the MPG/ESO 2.2-metre telescope at the La Silla Observatory in Chile, display some curious features, demonstrating that each member of the duo is close enough to feel the distorting gravitational influence of the other. The gravitational tug of war has warped the spiral shape of one galaxy, NGC 3169, and fragmented the dust lanes in its companion NGC 3166. Meanwhile, a third, smaller galaxy to the lower right, NGC 3165, has a front-row seat to the gravitational twisting and pulling of its bigger neighbours.

This galactic grouping, found about 70 million light-years away in the constellation Sextans (The Sextant), was discovered by the English astronomer William Herschel in 1783. Modern astronomers have gauged the distance between NGC 3169 (left) and NGC 3166 (right) as a mere 50 000 light-years, a separation that is only about half the diameter of the Milky Way galaxy. In such tight quarters, gravity can start to play havoc with galactic structure.

Spiral galaxies like NGC 3169 and NGC 3166 tend to have orderly swirls of stars and dust pinwheeling about their glowing centres. Close encounters with other massive objects can jumble this classic configuration, often serving as a disfiguring prelude to the merging of galaxies into one larger galaxy. So far, the interactions of NGC 3169 and NGC 3166 have just lent a bit of character. NGC 3169’s arms, shining bright with big, young, blue stars, have been teased apart, and lots of luminous gas has been drawn out from its disc. In NGC 3166’s case, the dust lanes that also usually outline spiral arms are in disarray. Unlike its bluer counterpart, NGC 3166 is not forming many new stars.

NGC 3169 has another distinction: the faint yellow dot beaming through a veil of dark dust just to the left of and close to the galaxy’s centre [1]. This flash is the leftover of a supernova detected in 2003 and known accordingly as SN 2003cg. A supernova of this variety, classified as a Type Ia, is thought to occur when a dense, hot star called a white dwarf — a remnant of medium-sized stars like our Sun — gravitationally sucks gas away from a nearby companion star. This added fuel eventually causes the whole star to explode in a runaway fusion reaction.

The new image presented here of a remarkable galactic dynamic duo is based on data selected by Igor Chekalin for ESO’s Hidden Treasures 2010 astrophotography competition. Chekalin won the first overall prize and this image received the second highest ranking of the nearly 100 contest entries [2].

Written by admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *