Pierwszy pomiar pola magnetycznego odległej galaktyki przynosi niespodziankę

Pierwszy pomiar pola magnetycznego odległej galaktyki przynosi niespodziankę

01.10.2008


Wykorzystując poteżny radioteleskop by zajrzeć wgłąb młodego Wszechświata zespół kalifornijskich astronomów
uzyskał pierwsze bezpośrednie pomiary pola magnetycznego młodej galaktyki tak, jak wyglądało ono 6,5 miliarda
lat temu. Astronomowie sądzą że pola magnetyczne wewnątrz Drogi Mlecznej oraz w pobliskich galaktykach – które
między innymi odpowiadają za tempo powstawania gwiazd oraz dynamikę gazu międzygwiezdnego – powstały w wyniku
działania powolnego efektu dynamo. W tym procesie wolno wirująca galaktyka generuje pola, które stopniowo narastają
przez 5 do 10 miliardów lat do osiągnięcia obecnego poziomu.


Zmierzone pole magnetyczne jest o rząd wielkości większe niż średnia wartość pola magnetycznego mierzonego w Drodze Mlecznej

Arthur Wolfe

Jednak w październikowym numerze magazynu Nature astronomowie donoszą, że pole magnetyczne zmierzone w
odległej prymitywnej galaktyce jest co najmniej dziesięciokrotnie silniejsze niż jego średnia wartość w naszej
Galaktyce.

„To niezwykła niespodzianka” – mówi Arthur Wolfe, profesor fizyki Centrum Astrofizyki i Nauk Kosmicznych Uniwerstytetu
Kalifornia w San Diego, który kieruje badaniami. -” Zmierzone pole magnetyczne jest o rząd wielkości większe niż
średnia wartość pola magnetycznego mierzonego w Drodze Mlecznej”.

Astronomowie z kampusów w Berkeley, San Diego i Santa Cruz Uniwersytetu Kalifornii wykorzystali największy na świecie,
w pełni sterowalny radioteleskop – Robert C. Byrd Green Bank Telescope w Green Bank w Zachodniej Wirginii, będący
własnością Narodowego Obserwatorium Radioastronomicznego Narodowej Fundacji Nauki (National Science Foundation
National Radio Astronomy Observatory
). Młoda protogalaktyka, którą zbadali – DLA-3C286 – znajduje się w obszarze
nieba widocznym w zenicie w miesiącach wiosennych.

Do niedawna astronomowie wiedzieli niewiele na temat pól magnetycznych poza naszą Galaktyką dysponując jedynie jednym
pomiarem pól magnetycznych w pobliskiej galaktyce. „A pole to nie było tak silne, jak pole, które właśnie zmierzyliśmy”
– mówi Wolfe.

Jednocześnie zespół szwajcarskich i amerykańskich astronomów w lipcowym numerze Nature informował, że pośrednio
uzyskane pomiary pól magnetycznych dwudziestu odległych galaktyk, wykorzystujące intensywne światło kwazarów, wskazuje
że pola magnetyczne młodych galaktyk z czasów gdy Wszechświat miał 1/3 obecnego wieku są przynajmniej równie silne jak
dojrzałych, współczesnych galaktyk.

Wolfe podkreśla, że pośrednio uzyskane wyniki, oraz najnowszy bezpośredni pomiar pola magnetycznego odległej galaktyki
„niekoniecznie podważa wiodącą teorię powstawania pola magnetycznego – modelu dynama uśrednionego pola, które przewiduje,
że siła pola magnetycznego powinna być znacznie mniejsza w kosmologicznej przeszłości.”

„Nasze wyniki stanowią wyzwanie dla modelu dynama, jednak nie przekreślają go całkowicie”- dodaje. -” Wydaje się, że silne
pole które zarejestrowaliśmy znajduje się w gazie, w którym nie zachodzą procesy powstawania gwiazd. Interesujący jest
fakt, że istnienie silnych pól magnetycznych może być ważną przyczyną, że tempo powstawania gwiazd w tych protogalaktykach
jest bardzo słabe.”

Wolfe dodał także, że jego zespół zaproponował dwa mechanizmy wyjaśniające uzyskane dane. -” Być może widzimy pole magnetyczne
w kierunku jądra masywnej galaktyki – wiemy, że pola magnetyczne w pobliskich galaktykach także narastają w kierunku ich
centrum. Innym wyjaśnieniem jest wzmocnienie pola będące efektem fali uderzeniowej powstałej podczas zderzenia dwóch
galaktyk.”

„W każdym wypadku „- dodaje -” nasze wyniki wskazują, że pola magnetyczne mogą mieć znaczący wpływ na ewolucję galaktyk,
jak również mogą być odpowiedzialne za niskie tempo powstawania gwiazd w obserwowanych, gazowych protogalaktykach w młodym
Wszechświecie.”

„Kolejnym wyzwaniem jest wykonanie podobnych obserwacji dla galaktyk w różnym wieku” – dodaje członek zespołu badawczego,
J. Xavier Prochaska, astronom z Uniwersytetu Kalifornia w Santa Cruz.

Źródło:

Written by admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *